Trotzendorf-Denkmal

Trotzendorf-Denkmal Goldberg

Valentin Trotzendorf (eigentlich Friedland) (1490-1556) aus Troitschendorf (Trójca) bei Görlitz war ein humanistischer Gelehrter und Schulreformer. Über viele Jahre leitete er das 1523 gegründete Goldberger Gymnasium. Er stellte eine Schulordnung auf, die überall in der evangelischen Welt nachgeahmt wurde. Trotzendorfs Gedanke, die Schüler an der Verwaltung von Schule und Internat zu beteiligen, gilt noch heute als moderner pädagogischer Ansatz.
In Goldberg wurde bereits 1522 mit Jakob Süßenbach der erste lutherische Prediger berufen. Darauf begründet die Stadt ihren Anspruch als „Wiege der evangelischen Lehre für Schlesien“. Obwohl Trotzendorf in Liegnitz begraben liegt, wurde an ihn seit dem 19. Jahrhundert auch in Goldberg wieder erinnert. 1881 wurde der Kirchplatz in Trotzendorfplatz umbenannt. 1908 errichtete der Goldberger Lehrerverein an der Marienkirche ein Denkmal für den großen Humanisten. Das Denkmal wurde 1950 zerstört, aber auf Anregung der Deutschen Sozial-Kulturellen Gesellschaft im Bezirk Liegnitz, einem Verein der deutschen Minderheit, 2005 neu geschaffen und wieder am alten Standort aufgestellt.

Pomnik Walentego Trotzendorfa
ul. Żeromskiego, 59-500 Złotoryja

Marienkirche

Marienkirche Goldberg

Die Marienkirche, erbaut im 14. Jahrhundert als gotische Hallenkirche, war von 1522 bis 1946 die evangelische Stadtkirche Goldbergs. An der nördlichen Chorwand ist ein Epitaph für den in Liegnitz begrabenen Valentin Trotzendorf angebracht. Das 1566 errichtete Renaissance-Denkmal zeigt Christus beim Jüngsten Gericht und darunter den betenden Humanisten. Die Marienkirche ist heute eine katholische Pfarrkirche.

Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny
ul. Niepodległości 8, 59-500 Złotoryja

Franziskanerkloster und Hedwigskirche

Franziskanerkloster und Hedwigskirche Goldberg

Die Hedwigskirche, 1212 von der heiligen Hedwig von Schlesien gestiftet, war seit dem 13. Jahrhundert mit einem Franziskanerkloster verbunden. Nach Aufhebung des Klosters verlegte Valentin Trotzendorf das berühmte Goldberger Gymnasium in die Klostergebäude. 1704 wurde das Kloster den Franziskanern zurückgegeben und Kirche und Kloster im barocken Stil neu errichtet. Seit 1810 ist die Hedwigskirche eine katholische Pfarrkirche.

Kościół św. Jadwigi
ul. Klasztorna 18, 59-500 Złotoryja

Pomnik Trotzendorfa

Pomnik Trotzendorfa Złotoryja

Walenty Trotzendorf (właściwie Friedland) (1490–1556) z Trójcy (niem. Troitschendorf) koło Zgorzelca był uczonym i reformatorem oświaty. Przez wiele lat kierował założonym w 1523 r. gimnazjum w Złotoryi (niem. Goldberg). Jest twórcą modelu szkolnego, który stał się wzorem dla całego świata ewangelickiego. Pomysł Trotzendorfa, by włączyć uczniów w proces zarządzania szkołą i internatem, do dziś uznaje się za nowoczesną koncepcję pedagogiczną.
Już w 1522 r. powołano w Złotoryi pierwszego luterańskiego kaznodzieję, którym został Jakub Süßenbach. Właśnie z tego powodu miasto szczyciło się później mianem „kolebki ewangelicyzmu na Śląsku”. Mimo że Trotzendorf został pochowany w Legnicy, od XIX w. pamięć o nim odżyła również w Złotoryi. W 1881 r. położony przy kościele plac (dziś pl. Niepodległości) otrzymał imię uczonego (Trotzendorfplatz). W 1908 r. miejscowe zrzeszenie nauczycieli (Goldberger Lehrerverein) ufundowało przy kościele mariackim pomnik ku czci wielkiego humanisty. Obiekt został zniszczony w 1950 r., jednak z inicjatywy legnickiego oddziału Niemieckiego Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego, grupującego członków mniejszości niemieckiej, w 2005 r. odbudowano go w dawnej lokalizacji.

Pomnik Walentego Trotzendorfa
ul. Żeromskiego, 59-500 Złotoryja

Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny Złotoryja

Wzniesiony w XIV w. jako gotycki kościół halowy, służył w latach 1522–1946 jako miejski kościół ewangelicki. Na północnej ścianie prezbiterium znajduje się epitafium pochowanego w Legnicy Walentego Trotzendorfa. Wykonane w 1566 r. renesansowe dzieło ukazuje Chrystusa podczas Sądu Ostatecznego, pod nim zaś modlącego się humanistę. Świątynia jest dziś katolickim kościołem farnym.

Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny
ul. Niepodległości 8, 59-500 Złotoryja

Klasztor franciszkanów i kościół św. Jadwigi śląskiej

Klasztor franciszkanów i kościół św. Jadwigi śląskiej Złotoryja

Kościół św. Jadwigi Śląskiej, ufundowany w 1212 r. przez św. Jadwigę, był od XIII w. związany z klasztorem Franciszkanów. Po rozwiązaniu klasztoru Walenty Trotzendorf przeniósł do budynku klasztoru sławne gimnazjum złotoryjskie. W r. 1704 klasztor zwrócono franciszkanom, a całe założenie gruntownie przebudowano w stylu barokowym. Od 1810 r. świątynia działa jako katolicki kościół farny.

Kościół św. Jadwigi
ul. Klasztorna 18, 59-500 Złotoryja

Trotzendorfův Památník

Trotzendorfův Památník Złotoryja

Valentin Trotzendorf, vlastním jménem Friedland, (1490–1556) z Trójce (něm. Troitschendorf) u Zhořelce byl humanistickým učencem a školským reformátorem. Vedl po dlouhá léta złotoryjské gymnázium, založené r. 1523. Sestavil školní řád napodobovaný v celé evangelické ekumeně. Trotzendorfova myšlenka podílu žáků na správě školy a internátu platí ještě dnes za moderní pedagogický postup.
Prvním evangelickým kazatelem ve Złotoryji (něm. Goldberg) byl již r. 1522 povolaný Jakub Süßenbach. Z toho důvodu si město nárokuje být považováno za „kolébku evangelického učení ve Slezsku.“ Ačkoliv je Trotzendorf pohřben v Lehnici, je jeho památka od 19. století ve Złotoryji opakovaně připomínána. Roku 1881 bylo Kostelní náměstí přejmenováno v Trotzendorfovo náměstí. Roku 1908 zřídil złotoryjský učitelský spolek památník tohoto velkého humanisty u kostela Panny Marie, který byl sice r. 1950 zničen, ale r. 2005 znovu obnoven na původním místě z podnětu Německé sociálně-kulturní společnosti v Lehnickém kraji, spolku německé menšiny.

Pomnik Walentego Trotzendorfa
ul. Żeromskiego, 59-500 Złotoryja

Kostel Panny Marie

Kostel Panny Marie Złotoryja

Kostel Panny Marie, postavený ve 14. století jako gotická halová stavba, byl v letech 1522–1946 evangelickým farním kostelem Złotoryje. Na severní stěně chóru se nachází epitaf Valentina Trotzendorfa, pohřbeného v Lehnici. Tato renesanční památka, zhotovená r. 1566, znázorňuje Krista u Posledního soudu a pod ním modlícího se humanistu Valentina Trotzendorfa. Kostel Panny Marie je dnes katolickým farním kostelem.

Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny
ul. Niepodległości 8, 59-500 Złotoryja

Františkánský klášter a kostel sv. Hedviky

Františkánský klášter a kostel sv. Hedviky Złotoryja

Kostel sv. Hedviky, založený r. 1212 slezskou patronkou sv. Hedvikou, byl spojen od 13. století s františkánským klášterem. Po zrušení kláštera sem přenesl Valentin Trotzendorf slavné złotoryjské gymnázium . Roku 1704 byl však klášter vrácen františkánům. Klášter i kostel byly barokně přestavěny. Od r. 1810 byl kostel sv. Hedviky katolickým farním kostelem.

Kościół św. Jadwigi
ul. Klasztorna 18, 59-500 Złotoryja